සීතල මන්දිරය 2 කොටස[අභිරහස් කතා/නවකතා]

 

  

2 දිගහැරුම

නුවරඑළියට රාත්‍රිය උදාවෙමින් තිබුණේ මලානික නිහඬතාවයක් රැගෙනය. නගරයේ ආලෝකයන් පෙනී නොපෙනී යන තරමට මීදුම ගන වී තිබුණි. පැරණි ජීප් රථයේ ඉදිරිපස ලාම්පු එළිය මීදුම පීරාගෙන ඉදිරියට ගියත්, මීටර් කිහිපයකට එපිටින් ඇත්තේ කුමක්දැයි හඳුනාගැනීම අසීරුය.

මේඝ රථයේ වේගය අඩු කළේය. වංගුවක් වංගුවක් පාසා මතුවන පයින් ගස් අඳුරේ පෙනෙන්නේ අහසට දෑත් ඔසවාගෙන සිටින යක්ෂයින් පිරිසක් ලෙසිනි. ඔහුගේ හදවතට අමුතු බරක් දැනෙන්නට විය. එය මේ ගමන පිළිබඳ ඇති බියක් නොව, වසර ගණනාවක් තිස්සේ ඔහු තනිවම උසුලාගෙන යන හිස් බවේ බරයි.

“තව සැතපුම් දෙකයි...” ඔහු තමාටම මුමුණා ගත්තේය. ජීප් රථය නතර වූයේ මළකෑ විශාල ගේට්ටුවක් අසලය. එහි ලෑල්ලක අඩක් මැකී ගිය අකුරෙන් ‘සීතල මන්දිරය’ යනුවෙන් සටහන්ව තිබුණි. මේඝ රථයෙන් බැස ගේට්ටුව දෙසට පියවර තැබීය. අයිස් වැනි සීතල සුළඟක් ඔහුගේ බෙල්ල වටා දැවටී ගියේ නන්නාදුනන අයෙකුගේ සීතල ස්පර්ශයක් මෙනි. හදිසියේම ගේට්ටුව ඇතුළතින් තෙල් ලාම්පුවක අඩවන් එළියක් මතුවිය. මීදුම අතරින් ඉතා සෙමින් ඇදී ආ ඒ රුව, මළ කඳක් වන් සුදුමැලි වූ වයසක මිනිසෙකුගේය.

“මහත්තයා එනකල් මම බලාගෙන හිටියා...” ඔහුගේ ගොරෝසු හඬ මීදුම අතුරින් ඇසුණේ මනුෂ්‍යයෙකුගේ හඬකට වඩා පොළොව යටින් එන කෙඳිරිල්ලක් මෙනි. මේඝ ඔහු දෙස බැලුවේය. ඔහුගේ මුහුණේ කිසිදු දීප්තියක් නොතිබුණි.

“ඔබ දන්නවාද මම එන බව?” මේඝ ඇසුවේ සැකයෙන් පිරි හඬකිනි. පියදාස මඳ සිනහවක් පෑවේය. ඔහුගේ දත් වැටුණු මුඛය අඳුරු ගුහාවක් මෙන් දිස් විය. “මම නෙවෙයි මහත්තයා, මේ මන්දිරයයි දන්නේ. මැරුණු අය තමාගේ රහස් රකින්න කවුරු හරි එනකල් බලාගෙන ඉන්නවා.”

ඔහු ගේට්ටුව විවෘත කරන විට නැගුණු කර්කශ හඬත් සමඟම මන්දිරය දෙසින් බකමූණෙකුගේ බියකරු නාදය ඇසුණි. මේඝ තම ගමන් බෑගය තද කර අල්ලා ගත්තේය. ඔහු දැන නොසිටි එකම කරුණ නම්, ඔහුට කිසිදා ආපසු යා නොහැකි මියගිය අයගේ ලෝකයකට ඔහු ඇතුළු වූ බවයි.

මේඝ පියදාස පිටුපසින් මන්දිරය දෙසට ඇවිද ගියේය. පරිසරය තුළ තිබූ අධික සීතල ඔහුගේ මුළු ගතම වෙලාගෙන තිබුණි. ගේට්ටුව ළඟ සිට මන්දිරය දෙසට ඇවිද යාමට තිබුණේ පටු අඩි පාරකි. එය වසර ගණනාවකින් ප්‍රතිසංස්කරණය කර නැති බව මේඝට වැටහිණි. දෙපසින් වැවී තිබුණු වල්පැළෑටි සහ උසට වැවුණු මානා පඳුරු මීදුම අතරින් පෙනුණේ මඟ අවුරන්නට මාන බලන සෙවණැලි මෙනි. වයසක මිනිසාගේ අතේ තිබූ ලන්තෑරුම් එළිය පොළොවට වැටෙන විට, පාරේ ඈතින් තැන තැන තිබූ දිය සීරාවන් කළු පැහැති ලේ පැල්ලම් මෙන් දිස් විය.

කෑලි කැපිය හැකි තරම් ඝන මීදුම් පටලය හේතුවෙන් ඊළඟට තබන පියවර පවා හඳුනා ගැනීමට ඔහු අපොහොසත් විය. ඔවුන්ගේ පා ගැටෙන විට පොළොවේ ඇති අතුරිකිලි කැඩී යන ශබ්දයත්, ඉඳහිට කෑගසන වවුලකුගේ හඬත් බියකරු හැඟීමක් ඇති කළේය. මඳ දුරක් ඇවිද ආ පසු ඈතින් පෙනෙන මන්දිරයේ කළු සෙවණැල්ල මේඝට දැකගත හැකි විය. එහි ඇති මලානික ලාම්පු එළියෙන් මීදුම අතරින් පෙනුණේ භයානක සත්ත්වයෙකු තමා දෙස බලා සිටින්නාක් ලෙසය.

මන්දිරය වටා තිබූ රූස්ස ගස් සියල්ලම පාහේ මන්දිරය ආරක්ෂා කිරීමට බැඳී සිටින ආරක්ෂකයින් ලෙස මන්දිරය දෙසට නැවී තිබුණි. තැන තැන කැඩී බිම වැටී තිබූ ගල් පිළිමවල පැවතියේ අතිශය පෞරාණික බවකි. මන්දිරය අසලම තිබූ එක් ස්ත්‍රී ප්‍රතිමාවක ඇස් තද රතු පැහැයෙන් දිලිසෙන බව මේඝට පෙනුණි. ඔහු දෙනෙත් පියා නැවතත් ඒ දෙස බැලුවේය. එවිට එම රතු පැහැය අතුරුදහන්ව තිබුණි. එය ඝන මීදුමත් ලන්තෑරුම් එළියත් හේතුවෙන් සිදුවූ පරාවර්තනයක් විය හැකි යැයි ඔහු අනුමාන කළේය.

පියවර කිහිපයක් ඉදිරියට ගිය මේඝට මන්දිරය පැහැදිලිව දැකගත හැකි විය. එය මන්දිරයකට වඩා අතීතයේ සිරවී ඇති සොහොන් ගැබක් බඳුය. වික්ටෝරියානු පන්නයට තැනූ එහි කළු පැහැති ගල් බිත්ති වසාගෙන පාසි වැවී තිබුණි. උල් හැඩැති වහලවල් අහස විදින්නට මෙන් උඩට එසවී ඇති අතර, කැඩී බිඳී ගිය වීදුරු ජනේල පෙනුණේ පෙනුම අහිමි වූ අන්ධ දෑස් මෙනි. මුළු මන්දිරයෙන්ම නිකුත් වූයේ පිළිකුල් සහගත තෙත බරිත පුස් ගඳක් සහ පරණ වූ ලීවල මලානික සුවඳකි.

මේඝ පියදාස පසුපසින් මන්දිරයේ ප්‍රධාන දොරටුව අසලට පියවර තැබුවේය. හරියටම ඒ මොහොතේ ඔහුගේ කොඳු ඇට පෙළ දිගේ අයිස් කැටයක් ඇදී යන්නාක් මෙන් මාරාන්තික සීතලක් දැනෙන්නට විය. ඔහු මන්දිරය තුළට පිවිසි සැණින් බරැති ඕක් ලී දොර ඉබේම වැසී ගියේ මෙලොව සහ එලොව වෙන් කරන මහා පවුරක් මෙනි. මන්දිරය ඇතුළත පැතිරී තිබුණේ මළගෙයක පවතින ආකාරයේ තෙතමනයක් මුසු නිහඬතාවයකි.

පැරණි ලන්තෑරුමේ කහ පැහැති මලානික එළිය බිත්ති දිගේ දිගු සෙවණැලි මවමින් ඉදිරියට ඇදුණි. මන්දිරයේ ඉහළ මාලයේ සිට පහළට එල්ලා තිබූ දැවැන්ත ස්ඵටික පහන් කූඩුව දූවිලි හා මකුළු දැල්වලින් වැසී තිබූ අතර, ඉන් පිටතින් එන අඳුරු සඳ එළිය පරාවර්තනය කළේ මලානික නිල් පැහැයකි. මුළු ආලෝකයම හුස්ම හිර කරන සුළු සැඳෑ අන්ධකාරයක් බඳු විය.

ප්‍රධාන ශාලාවේ බිත්ති පුරා වසර සියයකට වඩා පැරණි තෙල්සායම් සිතුවම් පේළියට එල්ලා තිබුණි. ඒ සියලු සිතුවම්වල සිටි පුද්ගලයින්ගේ දෑස් මේඝ යන යන දෙසට හැරෙන බවක් ඔහුට දැනෙන්නට විය. බිම අතුරා තිබූ පර්සියානු පලසේ වර්ණය මැකී ගොස් තැනින් තැන දිරාපත් වී තිබූ අතර, මේඝ පය තබන සෑම විටම ලී බිමෙන් නැඟුණු ‘ක්‍රීක් ක්‍රීක්’ හඬ මන්දිරයේ හිස් අවකාශය තුළ දෝංකාර දුන්නේය.

“මේ මන්දිරය කාලයත් එක්ක සටන් කරන එක නතර කරලා ගොඩක් කල් මහත්තයා...” වයසක මිනිසා නොනැවතී ඉදිරියට යමින් මිමිනුවේය.

මේඝ පියගැටපෙළ දෙස බැලුවේය. එහි ඇති කැටයම් කරන ලද ලී අත්වැල් සර්පයින් මෙන් දඟර ගැසී ඉහළට විහිදී තිබුණි. එකවරම ඔහුට දැනුණේ කවුරුන් හෝ තමාගේ බෙල්ලට පසුපසින් හුස්ම හෙළන බවකි. ඔහු වහා හැරී බැලූ නමුත් එතැන තිබුණේ නිවසේ පැරණි කණුවල දිගු සෙවණැලි පමණි. මන්දිරයේ කොන්වල ඇති අඳුර හුදු ආලෝකය නැති බවක් නොව, යම්කිසි පණ ඇති අඳුරු බලවේගයක් මෙන් එතැනම රැඳී තිබුණි.

මේඝ අභිමන්‍යු තම බෑගය කරේ දමාගෙන වයසක මිනිසා පසුපසින් පටු, අඳුරු පියගැටපෙළ දිගේ ඉහළ මාලයට පිය නැඟුවේය. සෑම පියවරකදීම ලී පියගැටපෙළින් නැඟුණු කෙඳිරිලි හඬ මන්දිරයේ හිස් බව පසාරු කරගෙන ගියේය. තමා ඉදිරියෙන් අන්ධකාරය මැදින් තෙල් ලාම්පුවත් රැගෙන යන මේ අද්භූත මිනිසා කවුදැයි දැනගැනීමට මේඝට අවශ්‍ය විය. මන්දිරයේ සියලු රහස් සඟවාගෙන සිටින්නේ මේ මිනිසා විය හැකි බව මේඝගේ සහජ බුද්ධිය ඔහුට මුමුණන්නට විය.

“ඔබ මෙහි තනිවමද ඉන්නේ?” මේඝ ඇසුවේ තම ගොරෝසු හඬ මන්දිරයේ හිස් අවකාශය තුළ දෝංකාර දෙන්නට ඉඩ හරිමිනි.

ඔහු නතර විය. ලාම්පු එළිය ඔහුගේ රැළි වැටුණු මුහුණට වැටෙන විට ඔහු මේ ලෝකයට අයිති නැති අයකු මෙන් දිස් විය. ඔහු සෙමෙන් හිස වැනුවේය. “තනිවම නෙවෙයි මහත්තයා... මේ මන්දිරයේ මතකයන් එක්ක මම හැමදාම ඉන්නවා. හැබැයි දකින්න පුළුවන් මිනිහෙක්ට ඉන්නේ මම විතරයි.”

මේඝ පියවරක් ඉදිරියට තැබුවේය. “ඔබේ නම?”

ඒ මිනිසා මඳ වේලාවක් ගත්තේය. ඒ ඔහුට තම නම අමතකව තිබී නැවත මතක් කරන්නට උත්සාහ කරන්නාක් මෙනි. “මට හැමෝම කිව්වේ පියදාස කියලා. මම මේ මන්දිරයේ සේවකයෙක් විතරයි. දැන් මේකෙ මුරකරු, පාලකයා ඒ වගේම ඔක්කොම මම තමයි.”

“පියදාස...” මේඝ ඒ නම මිමිණුවේය. “ඔබ කොපමණ කාලයක් තිස්සේ මෙහේ ඉන්නවාද?”

පියදාසගේ මුවඟට ආවේ ගුප්ත සිනහවකි. “ඒක මටත් මතක නැහැ මහත්තයා. මේ ගෙදර සුරපුරයක් වගේ තියෙන කොටත් මම මෙහේ හිටියා. දැනුත් ඉන්නවා. සමහරවිට මම මේ මන්දිරයේම කොටසක් වෙලා ඇති.”

මේඝ ඔහු දෙස තියුණු බැල්මක් හෙළුවේය. පියදාසගේ දෑස් තුළ සැඟවුණු යමක් ඇති බව ඔහුට වැටහිණි. පියදාස පියගැටපෙළ දිගේ ඉදිරියට ඇදුණේ මේඝට ඉහළට එන ලෙස සංඥා කරමිනි. “යමු මහත්තයා... රෑ වෙන්න කලින් මම මහත්තයාගේ කාමරය පෙන්වන්නම්. මේ මන්දිරය අමුත්තන්ට එච්චර කැමති නැහැ. විශේෂයෙන්ම රෑ ජාමයට.”

පියදාස ඉහළ මාලයේ කෙළවරට වන්නට තිබූ බරැති කළු පැහැති දොරක් ඉදිරිපිට නතර වී, ඔහුගේ වෙව්ලන අතේ තිබූ යතුරු කැරැල්ලකින් එය විවෘත කළේය. දොර විවෘත වූ සැණින් මේඝගේ නාසයට වැදුණේ කාලයක් තිස්සේ වසා දමා තිබූ කාමරයකින් නිකුත් වන පුස් ගඳ සහ පරණ වූ රෙදිපිළිවල මලානික සුවඳයි. පියදාස ඇතුළට ගොස් මේසය මත තිබූ ලාම්පුව දැල්වූ විට කාමරයේ ස්වභාවය මේඝගේ දෑස ඉදිරියේ මැවුණි.

කාමරයේ මැද තිබුණේ කැටයම් කරන ලද හතරැස් දැවැන්ත කළු ලී ඇඳකි. එහි ඉහළින් එල්ලා තිබූ සුදු පැහැති මදුරු දැල දූවිලි වැදී අළු පැහැගැන්වී තිබූ අතර, එය පෙනුණේ මිනී පෙට්ටියක් වසා ඇති රෙද්දක් මෙනි. ඇඳට මුහුණලා තිබූ විශාල ජනේලයෙන් පිටත පෙනුණේ ගන මීදුම පමණි. රාත්‍රී සුළඟට ජනෙල් පියන් එකිනෙක හැපෙමින් ‘ඩග් ඩග්’ හඬක් නැඟුවේ කවුරුන් හෝ දොරට තට්ටු කරනවාක් මෙනි.

කාමරයේ කොනක තිබූ පැරණි කන්නාඩි මේසයේ වීදුරුව තැනින් තැන ඉරිතලා තිබුණි. මේඝ ඒ දෙස බලන විට තමාගේම රුව එම බිඳුණු වීදුරුව තුළින් කැබලි කිහිපයකට බෙදී පෙනෙන ආකාරය ඔහුට අමුතු බියක් ගෙන දුන්නේය. ඇඳට ඉහළින් වූ බිත්තියේ කාන්තාවකගේ සිතුවමක් තිබුණි. එහි මුහුණ පැහැදිලිව පෙනෙන්නට නොතිබුණත්, ඇය හැඳ සිටි කහ පැහැති ගවුම සහ ඇගේ දෑත්වල තිබූ අමුතු ඉරියව්ව මේඝගේ අවධානයට ලක් විය. ඇය තමා දෙසම බලා සිටින බව ඔහුට තදින්ම දැනුණි.

“මහත්තයා අද රෑට මෙතන ඉන්න. මේක තමයි මේ ගෙදර තිබුණු හොඳම කාමරය ඒ කාලේ...” පියදාස බිඳුණු හඬින් කීවේය.

මේඝ තම බෑගය ඇඳ මත තැබුවේය. ඇඳ ඇතිරිලි අයිස් මෙන් සීතල විය. බිත්තිවල තැනින් තැන පාසි බැඳී තිබූ අතර කාමරය පුරා විසිරී තිබුණේ මළ මුත්‍රා හා තෙතමනය මුසු පිළිකුල් සහගත ගඳකි. මිනිසෙකුට ජීවත් වීමට තබා මොහොතක් රැඳී සිටීමටවත් නුසුදුසු ඒ අපවිත්‍ර පරිසරය තුළ මේඝට දැනුණේ මෙය තමා එනතුරු වසර ගණනාවක් තිස්සේ මඟ බලා සිටි උගුලක් බවයි.

“පියදාස, මේ කාමරය මීට කලින් පාවිච්චි කළේ කවුද?” මේඝ ඇසුවේ සිතුවම දෙස දෑස් යොමු කරගෙනමය.

පියදාස දොර අසල නතර විය. ලාම්පු එළියෙන් ඔහුගේ සෙවණැල්ල බිත්තිය පුරා දැවැන්තව විහිදී තිබුණි. “මේක සුලෝචනා නෝනගේ කාමරය...” පියදාස කෙටි පිළිතුරක් දී, කිසිදු හඬක් නොනඟා අඳුරට මුවා වී පිටව ගියේය.

පියදාස කාමරයෙන් පිටව ගිය පසු මේඝ මොහොතක් දොර දෙස බලා සිටියේය. පියදාසගේ පියවර හඬ ක්‍රමයෙන් ඈතට ගොස් නිහඬතාවයේ ගිලී ගියේය. මන්දිරයේ ඉහළ මාලයේ මේඝ අභිමන්‍යු තනිවී ඇත. ඔහු කාමරයේ ලී පුටුවේ වාඩි වී ජනේලයෙන් පිටත බැලුවේය. සීතල සුළඟ ජනෙල් සිදුරුවලින් ඇතුළට පැමිණ අමුතු හූ හඬක් නඟයි. මේඝ තම කබායේ සාක්කුවට අත දමා සිගරට්ටුවක් ගෙන දල්වා ගත්තේය.

********

"මෙහි ඇති සියලු කෘති වල සම්පූර්ණ කතෘ අයිතිය ප්‍රභා චතූ ජයසිංහ සතු වේ. කතෘගේ පූර්ව ලිඛිත අවසරයකින් තොරව මෙම නිර්මාණ වල කිසිදු කොටසක් උපුටා ගැනීම, නැවත පළ කිරීම, විද්‍යුත් මාධ්‍ය මගින් බෙදා හැරීම හෝ වෙනත් ඕනෑම ආකාරයකින් වාණිජමය හෝ පෞද්ගලික ප්‍රයෝජනය සඳහා භාවිත කිරීම සපුරා තහනම් වේ. මෙය බුද්ධිමය දේපළ පනත යටතේ නීතිමය වරදකි."     

 

Next Episode